Khoa Công tác đảng, công tác chính trị đẩy mạnh đổi mới phương pháp giảng dạy theo định hướng phát triển năng lực người học

Nhận thức sâu sắc vị trí, vai trò của giáo dục - đào tạo đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 71-NQ/TW, ngày 22/8/2025 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, xác định: “nhất quán quan điểm giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai dân tộc”. Quán triệt tinh thần đó, Quân ủy Trung ương ban hành Nghị quyết số 1657-NQ/QUTW, 20/12/2022 về “Đổi mới công tác giáo dục và đạo tạo đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng Quân đội trong tình hình mới”, xác định tiếp tục đổi mới căn bản, toàn diện công tác giáo dục, đào tạo trong quân đội; xây dựng hệ thống nhà trường quân đội theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, gắn đào tạo với thực tiễn huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và sự phát triển của nghệ thuật quân sự Việt Nam trong điều kiện mới, theo Phương châm “chất lượng đào tạo của nhà trường là khả năng sẵn sàng chiến đấu của đơn vị”.

Quán triệt sâu sắc chủ trương của Đảng, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về đổi mới giáo dục - đào tạo; bám sát mục tiêu xây dựng Học viện Lục quân trở thành trung tâm đào tạo, nghiên cứu khoa học quân sự có chất lượng cao, chính quy, thông minh, hiện đại và sự định hướng, chỉ đạo của Thường vụ Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện, Khoa Công tác đảng, công tác chính trị (CTĐ, CTCT) đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đổi mới phương pháp giảng dạy theo định hướng phát triển năng lực người học. Đây không chỉ là yêu cầu của đổi mới giáo dục mà còn là giải pháp quan trọng góp phần nâng cao chất lượng đào tạo đội ngũ cán bộ các cấp đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Điểm nổi bật trong quá trình đổi mới của Khoa CTĐ, CTCT là sự chuyển biến mạnh mẽ từ phương thức truyền thụ kiến thức một chiều sang phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người học. Nếu trước đây người học chủ yếu tiếp nhận tri thức một chiều thông qua hoạt động giảng dạy của giảng viên thì hiện nay, quá trình dạy học được tổ chức theo hướng lấy người học làm trung tâm, coi người học là chủ thể của hoạt động nhận thức, còn giảng viên giữ vai trò định hướng, hướng dẫn và tổ chức các hoạt động học tập.

Để thực hiện hiệu quả mục tiêu đó, Khoa đã thường xuyên rà soát, bổ sung và hoàn thiện nội dung giảng dạy theo hướng cập nhật những quan điểm mới của Đảng, Nhà nước, Quân đội về công tác xây dựng Đảng, công tác chính trị, quốc phòng, an ninh và nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Nội dung các bài giảng được trình bày theo hướng tinh gọn, thiết thực, tăng cường liên hệ thực tiễn, bám sát những vấn đề đang đặt ra trong xây dựng Quân đội và xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở.

Cùng với đổi mới nội dung, Khoa đặc biệt chú trọng đổi mới phương pháp giảng dạy, phương pháp hướng dẫn tập bài, luyện tập, đạo diễn diễn tập. Các phương pháp dạy học tích cực như trao đổi, thảo luận, tranh biện, đưa học viên vào tình huống lãnh đạo, chỉ huy để xử trí các tình huống thực tiễn. Bên cạnh đó, Khoa tích cực ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong hoạt động giảng dạy. Hệ thống bài giảng điện tử, ngân hàng câu hỏi, video tình huống, phần mềm trình chiếu, được khai thác hiệu quả nhằm nâng cao chất lượng truyền đạt và tăng cường tính tương tác giữa giảng viên với học viên.

Một trong những giải pháp trọng tâm được Khoa CTĐ, CTCT triển khai nhằm nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo là tập trung xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, trình độ chuyên môn sâu, phương pháp sư phạm hiện đại và tư duy đổi mới, sáng tạo. Khoa thường xuyên tổ chức các hoạt động thông qua bài giảng cho giảng viên, dự giảng, giảng mẫu, rút kinh nghiệm, tham gia hội thi giảng viên dạy giỏi cấp Học viện, truyền thụ kinh nghiệm cho giảng viên trẻ, giảng viên mới. Đồng thời, mỗi giảng viên luôn phát huy tinh thần tự học, tự bồi dưỡng, chủ động cập nhật tri thức mới, đổi mới tư duy và phương pháp giảng dạy, đáp ứng yêu cầu sự nghiệp giáo dục - đào tạo của Học viện Lục quân.

Những kết quả đó thể hiện sự quán triệt và cụ thể hóa sâu sắc quan điểm chỉ đạo của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng tại Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Học viện Lục quân (07/7/1946 - 07/7/2026): “Muốn có trò giỏi, phải có thầy giỏi; vì vậy, Học viện phải xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên, cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ khoa học đủ về số lượng, có chất lượng cao, tư duy đột phá, đổi mới sáng tạo”. Đây là định hướng quan trọng, đồng thời là yêu cầu xuyên suốt để Học viện nói chung và Khoa CTĐ, CTCT nói riêng tiếp tục đổi mới mạnh mẽ công tác giáo dục - đào tạo, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

Thực tiễn triển khai trong thời gian qua cho thấy, việc đổi mới phương pháp giảng dạy đã mang lại nhiều chuyển biến tích cực. Không khí học tập trên lớp trở nên sôi nổi, dân chủ, cởi mở hơn; học viên tích cực trao đổi, tranh luận, mạnh dạn bày tỏ quan điểm và đề xuất giải pháp đối với những vấn đề đặt ra trong thực tiễn; nhiều học viên đã biết vận dụng kiến thức lý luận vào phân tích những vấn đề thực tiễn trong công tác lãnh đạo, chỉ huy, nhất là kiến thức, phương pháp trong luyện tập, diễn tập có nhiều chuyển biến tích cực. Quá trình đổi mới đã góp phần hình thành ở người học năng lực tự học, tự nghiên cứu, chủ động khai thác nhiều nguồn tài liệu, biết lựa chọn thông tin, phân tích, tổng hợp và vận dụng sáng tạo vào thực tiễn. Đây chính là mục tiêu cốt lõi của giáo dục hiện đại: trang bị cho người học năng lực học tập suốt đời.

Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình đổi mới phương pháp giảng dạy vẫn còn những khó khăn nhất định. Một số học viên chưa thực sự quen với phương pháp học tập tích cực; khả năng nghiên cứu độc lập và kỹ năng thuyết trình còn hạn chế. Việc xây dựng học liệu số, ngân hàng câu hỏi theo định hướng phát triển năng lực cần tiếp tục được đầu tư. Một bộ phận giảng viên vẫn đang trong quá trình thích ứng với yêu cầu chuyển đổi số và phương pháp giảng dạy hiện đại.

Để tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo, thời gian tới Khoa CTĐ, CTCT xác định tiếp tục đẩy mạnh đổi mới toàn diện phương pháp giảng dạy theo định hướng phát triển năng lực người học. Trọng tâm là xây dựng đội ngũ giảng viên có trình độ chuyên môn sâu, phương pháp sư phạm hiện đại, làm chủ công nghệ số và có năng lực nghiên cứu khoa học; tiếp tục đổi mới nội dung chương trình theo hướng cập nhật, thiết thực, gắn lý luận với thực tiễn; xây dựng hệ thống học liệu số phong phú, đa dạng; tăng cường các phương pháp dạy học tích cực, lấy hoạt động của người học làm trung tâm; đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo và các nền tảng số trong giảng dạy, quản lý học tập và đánh giá kết quả học tập.

Cùng với đó, Khoa sẽ tiếp tục tăng cường gắn kết chặt chẽ giữa giảng dạy, nghiên cứu khoa học và tổng kết thực tiễn. Những vấn đề mới nảy sinh từ thực tiễn xây dựng Đảng, xây dựng Quân đội, xây dựng nền quốc phòng toàn dân, thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân (nhất là sau khi thực hiện chính quyền địa phương 3 cấp) sẽ được nghiên cứu, cập nhật và đưa vào bài giảng, góp phần nâng cao tính thực tiễn và khả năng vận dụng của người học. Đồng thời, mở rộng trao đổi học thuật, học tập kinh nghiệm với các học viện, nhà trường trong và ngoài Quân đội nhằm tiếp thu những mô hình, phương pháp giảng dạy tiên tiến, phù hợp với đặc thù đào tạo cán bộ quân đội.

Đổi mới phương pháp giảng dạy không phải là nhiệm vụ mang tính thời điểm mà là quá trình thường xuyên, liên tục và lâu dài. Thành công của quá trình này phụ thuộc vào quyết tâm chính trị, tinh thần trách nhiệm, ý thức đổi mới của mỗi cán bộ, giảng viên cũng như sự chủ động, tích cực của mỗi học viên. Với truyền thống đoàn kết, trách nhiệm, sáng tạo và không ngừng đổi mới, Khoa CTĐ, CTCT sẽ tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được, kiên trì thực hiện các giải pháp đổi mới phương pháp giảng dạy theo định hướng phát triển năng lực người học. Đây là nền tảng quan trọng cùng với các khoa giảng viên trong toàn Học viện, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo của Học viện Lục quân, xây dựng đội ngũ cán bộ quân đội có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, tư duy khoa học, năng lực thực tiễn và khả năng thích ứng cao, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới./.

P.N.D