Phát huy giá trị Chiến dịch “500 ngày đêm” trong giáo dục truyền thống yêu nước, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” ở Học viện Lục quân

Kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027), Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ phát động Chiến dịch “500 ngày đêm” (15/3/2026 - 27/7/2027) với mục tiêu tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ, lấy mẫu sinh phẩm khoảng 230.000 phần mộ chưa xác định danh tính, giám định khoảng 18.000 mẫu ADN và hoàn thiện cơ sở dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ. Đây là hoạt động chính trị - xã hội có ý nghĩa đặc biệt, thể hiện quyết tâm của Đảng, Nhà nước trong thực hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, đồng thời khẳng định trách nhiệm và tình cảm sâu nặng đối với những người đã hiến dâng trọn đời cho độc lập, tự do của dân tộc. Phát biểu tại lễ phát động Chiến dịch, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, tri ân người có công với cách mạng và các Anh hùng liệt sĩ là trách nhiệm chính trị, là đạo lý và là mệnh lệnh từ trái tim của mỗi người Việt Nam. Đó không chỉ là thông điệp của sự tri ân mà còn là định hướng quan trọng để các cấp, các ngành, các cơ quan, đơn vị tiếp tục phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc trong giai đoạn mới.

Đối với Quân đội nhân dân Việt Nam, Chiến dịch “500 ngày đêm” không đơn thuần là nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ mà còn là hành trình “đi tìm đồng đội”, thể hiện sâu sắc nghĩa tình đồng chí, đồng đội và phẩm chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ. Mỗi hài cốt được quy tập, mỗi danh tính được xác định là thêm một gia đình được vơi đi nỗi đau chờ đợi, thêm một người con được trở về với đất mẹ và thêm một minh chứng sinh động về đạo lý thủy chung của dân tộc Việt Nam. Chính vì vậy, Chiến dịch có giá trị vượt lên ý nghĩa của một nhiệm vụ chuyên môn, trở thành biểu tượng của lòng biết ơn, của sự tiếp nối truyền thống cách mạng và của khát vọng gìn giữ những giá trị nhân văn bền vững của dân tộc.

Chiến dịch “500 ngày đêm” là một “bài học thực tiễn” đặc biệt sinh động về lòng yêu nước, ý chí hy sinh và trách nhiệm đối với Tổ quốc. Những câu chuyện về hành trình vượt núi, băng rừng tìm đồng đội; sự đồng hành của các cấp, các ngành và nhân dân; niềm hạnh phúc của thân nhân khi đón người thân trở về sau nhiều thập kỷ đã tạo nên những giá trị giáo dục mà không một bài giảng lý thuyết nào có thể thay thế. Qua đó, mỗi cán bộ, đảng viên, chiến sĩ và thế hệ trẻ càng nhận thức sâu sắc rằng độc lập, tự do, hòa bình và sự phát triển của đất nước hôm nay được đánh đổi bằng biết bao máu xương của các thế hệ cha anh. Đối với Học viện Lục quân, Chiến dịch “500 ngày đêm” mang ý nghĩa giáo dục hết sức sâu sắc. Đây là nguồn tư liệu thực tiễn quý giá để giáo dục truyền thống yêu nước, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống và trách nhiệm của người quân nhân. Không chỉ giúp người học hiểu sâu hơn về lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, Chiến dịch còn khơi dậy lòng biết ơn, niềm tự hào và ý thức tiếp nối truyền thống vẻ vang của Quân đội nhân dân Việt Nam. Mỗi câu chuyện về sự hy sinh của các Anh hùng liệt sĩ, mỗi hành trình tìm kiếm đồng đội đều góp phần hun đúc niềm tin, lý tưởng và khát vọng cống hiến cho Tổ quốc. Giá trị của Chiến dịch còn thể hiện ở việc tạo điều kiện để đổi mới nội dung và phương pháp giáo dục truyền thống trong các nhà trường Quân đội. Thay vì chỉ truyền đạt kiến thức qua giáo trình, bài giảng có thể gắn với những sự kiện, nhân vật và câu chuyện có thật, giúp người học cảm nhận rõ hơn giá trị của hòa bình, của độc lập dân tộc và trách nhiệm của bản thân đối với sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Khi tri thức được gắn với thực tiễn, giáo dục sẽ không chỉ dừng lại ở nhận thức mà còn chuyển hóa thành tình cảm, niềm tin và động lực hành động. Chính từ những giá trị đó, Chiến dịch “500 ngày đêm” không chỉ góp phần thực hiện hiệu quả chính sách đối với người có công mà còn tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong toàn xã hội, nhất là đối với thế hệ trẻ. Đó là sự lan tỏa của lòng biết ơn, của tinh thần yêu nước, của trách nhiệm công dân và khát vọng cống hiến vì Tổ quốc. Đây cũng là những giá trị cốt lõi mà các học viện, nhà trường Quân đội cần tiếp tục khai thác, phát huy trong giáo dục chính trị, tư tưởng, xây dựng bản lĩnh và nhân cách của người quân nhân cách mạng.

Là trung tâm đào tạo cán bộ chỉ huy, tham mưu cấp chiến dịch, chiến thuật của Quân đội nhân dân Việt Nam, Học viện Lục quân không chỉ có nhiệm vụ trang bị kiến thức quân sự mà còn bồi dưỡng bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, nhân cách và phương pháp công tác cho đội ngũ cán bộ Quân đội tương lai. Vì vậy, phát huy giá trị của Chiến dịch “500 ngày đêm” trong giáo dục truyền thống yêu nước và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là nhiệm vụ lâu dài, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, xây dựng Học viện vững mạnh toàn diện "mẫu mực, tiêu biểu". Trước hết, Chiến dịch là nguồn tư liệu thực tiễn có giá trị để nâng cao chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng. Những câu chuyện về sự hy sinh của các Anh hùng liệt sĩ, hành trình tìm kiếm đồng đội hay sự đoàn tụ của các gia đình sau nhiều thập kỷ chờ đợi là minh chứng sinh động về giá trị của độc lập, tự do và hòa bình. Đó cũng là cơ sở để mỗi cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên và chiến sĩ nhận thức sâu sắc hơn rằng mọi thành quả của cách mạng đều được đánh đổi bằng biết bao máu xương của các thế hệ đi trước; từ đó củng cố niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, nâng cao ý thức trách nhiệm trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ và sẵn sàng cống hiến vì sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Đối với đội ngũ giảng viên, Chiến dịch mở ra nhiều điều kiện thuận lợi để đổi mới nội dung và phương pháp giảng dạy. Bên cạnh việc khai thác các tư liệu lịch sử, giảng viên có thể lồng ghép những câu chuyện thực tiễn về công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, ứng dụng khoa học - công nghệ, nhất là giám định ADN trong xác định danh tính liệt sĩ, để minh họa cho các chuyên đề về lịch sử quân sự, công tác đảng, công tác chính trị và truyền thống Quân đội. Những dẫn chứng xác thực không chỉ làm phong phú bài giảng mà còn góp phần tăng tính thuyết phục, giúp người học tiếp cận lịch sử bằng cả nhận thức và cảm xúc, biến kiến thức thành niềm tin, lý tưởng và động lực phấn đấu. Đối với học viên, những giá trị từ Chiến dịch có ý nghĩa đặc biệt trong quá trình hình thành động cơ học tập và rèn luyện. Mỗi học viên hôm nay sẽ là cán bộ lãnh đạo, chỉ huy đơn vị trong tương lai. Vì vậy, bên cạnh việc nắm vững nghệ thuật quân sự và phương pháp chỉ huy, điều quan trọng là phải xây dựng được bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức trong sáng và tinh thần phụng sự Tổ quốc. Nhận thức đầy đủ sự hy sinh to lớn của các thế hệ cha anh sẽ giúp mỗi học viên thêm trân trọng truyền thống vẻ vang của Quân đội nhân dân Việt Nam, xác định đúng mục tiêu phấn đấu, không ngừng học tập, rèn luyện, sẵn sàng nhận và hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao.

Trong bối cảnh toàn quân đang triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, việc giáo dục truyền thống yêu nước và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” càng có ý nghĩa quan trọng. Đối với Học viện Lục quân, phát huy giá trị của Chiến dịch “500 ngày đêm” không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo mà còn trực tiếp bồi dưỡng bản lĩnh chính trị, ý thức trách nhiệm, đạo đức cách mạng và khát vọng cống hiến cho đội ngũ cán bộ. Đây cũng là yêu cầu quan trọng nhằm xây dựng con người quân sự có phẩm chất, năng lực, phương pháp và tác phong đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ mới. Chiến dịch “500 ngày đêm” sẽ hoàn thành theo kế hoạch, nhưng những giá trị nhân văn, lịch sử và giáo dục mà Chiến dịch để lại sẽ còn tiếp tục lan tỏa. Đó là lời nhắc nhở về sự hy sinh cao cả của các Anh hùng liệt sĩ, về trách nhiệm của các thế hệ hôm nay đối với lịch sử dân tộc và về đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” đã trở thành nét đẹp bền vững của văn hóa Việt Nam. Đối với Học viện Lục quân, phát huy những giá trị đó chính là tiếp tục bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, xây dựng bản lĩnh chính trị, hun đúc tinh thần yêu nước và ý chí cống hiến cho mỗi cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên và chiến sĩ; góp phần xây dựng Học viện vững mạnh toàn diện “mẫu mực, tiêu biểu”, xứng đáng là trung tâm đào tạo cán bộ chỉ huy, tham mưu cấp chiến dịch, chiến thuật của Quân đội nhân dân Việt Nam, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc./.

N.H.L