Những bài học kinh nghiệm về công tác đảng, công tác chính trị trong Chiến dịch Tây Nguyên và giá trị vận dụng trong giảng dạy tại Học viện Lục quân

Thực tiễn chiến dịch cho thấy, CTĐ, CTCT đã góp phần quan trọng xây dựng bản lĩnh chính trị, củng cố quyết tâm chiến đấu, phát huy sức mạnh đoàn kết của quân và dân ta, tạo nên sức mạnh tổng hợp giúp quân ta giành thắng lợi nhanh chóng và có ý nghĩa chiến lược. Những kinh nghiệm quý báu đó không chỉ có giá trị lịch sử mà còn mang ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc đối với công tác nghiên cứu, giảng dạy nghệ thuật quân sự và CTĐ, CTCT trong quân đội hiện nay, đặc biệt tại Học viện Lục quân.

1. Những bài học kinh nghiệm về CTĐ, CTCT trong Chiến dịch Tây Nguyên năm 1975

Thứ nhất, quán triệt sâu sắc sự lãnh đạo của Đảng và quyết tâm chiến lược

Một trong những nhân tố quyết định thắng lợi của chiến dịch là việc quán triệt sâu sắc sự lãnh đạo của Đảng và quyết tâm chiến lược của Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương. Cuối năm 1974 - đầu năm 1975, Bộ Chính trị nhận định so sánh lực lượng trên chiến trường đã thay đổi có lợi cho cách mạng và quyết định chọn Tây Nguyên làm hướng tiến công chiến lược chủ yếu mở đầu cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy.

Thực hiện chủ trương đó, các cấp ủy, tổ chức đảng trong quân đội đã tổ chức quán triệt nhiệm vụ chiến dịch sâu sắc đến toàn thể cán bộ, chiến sĩ. Nội dung giáo dục chính trị tập trung làm rõ ý nghĩa chiến lược của trận đánh then chốt Buôn Ma Thuột, coi đây là đòn đột phá có thể làm rung chuyển toàn bộ hệ thống phòng thủ của đối phương ở Tây Nguyên.

Bộ Tư lệnh chiến dịch do Văn Tiến Dũng trực tiếp chỉ đạo đã tổ chức chỉ huy chiến dịch với quyết tâm rất cao. Trong hồi ký Đại thắng mùa Xuân, ông viết: “Việc chọn Buôn Ma Thuột làm mục tiêu chủ yếu là quyết định táo bạo nhưng rất chính xác, vì đánh trúng điểm yếu nhất trong thế phòng thủ của địch ở Tây Nguyên.”

Nhờ làm tốt công tác tư tưởng, toàn thể cán bộ, chiến sĩ tham gia chiến dịch đều nhận thức rõ ý nghĩa chiến lược của trận đánh mở màn và thể hiện quyết tâm cao khi bước vào chiến đấu.

Thứ hai, xây dựng ý chí quyết chiến, quyết thắng cho bộ đội

Trong quá trình chuẩn bị chiến dịch, các cơ quan chính trị đã phát động nhiều phong trào thi đua lập công, tổ chức sinh hoạt chính trị, động viên bộ đội vượt qua khó khăn trong hành quân và chuẩn bị chiến đấu.

Trước khi nổ súng tiến công Buôn Ma Thuột ngày 10/3/1975, nhiều đơn vị đã tổ chức lễ tuyên thệ quyết tâm chiến đấu, phát động phong trào thi đua “đánh nhanh, thắng nhanh”, tạo khí thế chiến đấu sôi nổi trong toàn quân.

Trong thực tiễn chiến đấu, các đơn vị chủ lực như Sư đoàn 316, Sư đoàn 10 và Sư đoàn 320 đã phát huy cao độ tinh thần tiến công, hiệp đồng chặt chẽ với các lực lượng binh chủng, nhanh chóng đánh chiếm các mục tiêu quan trọng như sân bay Hòa Bình, sở chỉ huy Sư đoàn 23 quân đội Sài Gòn và nhiều vị trí phòng ngự trọng yếu trong thị xã Buôn Ma Thuột.

Chính tinh thần quyết chiến, quyết thắng đó đã giúp quân ta nhanh chóng làm chủ Buôn Ma Thuột chỉ sau hơn một ngày chiến đấu, tạo bước ngoặt quan trọng cho toàn bộ chiến dịch.

Thứ ba, phát huy vai trò lãnh đạo của tổ chức đảng và sự gương mẫu của cán bộ, đảng viên

Trong suốt quá trình chiến dịch, các tổ chức đảng trong quân đội giữ vai trò hạt nhân lãnh đạo ở các đơn vị, bảo đảm sự thống nhất giữa lãnh đạo chính trị và chỉ huy quân sự. Các cấp ủy, chi bộ thường xuyên lãnh đạo đơn vị thực hiện nhiệm vụ chiến đấu, kịp thời giải quyết những vấn đề tư tưởng nảy sinh trong quá trình tác chiến.

Trên chiến trường, đội ngũ cán bộ, đảng viên luôn thể hiện vai trò tiền phong, gương mẫu. Nhiều cán bộ trực tiếp bám sát đơn vị, chỉ huy bộ đội tiến công dưới hỏa lực mạnh của đối phương, góp phần củng cố niềm tin và tinh thần chiến đấu của bộ đội.

Sau khi chiếm Buôn Ma Thuột, các đơn vị của ta đã nhanh chóng tổ chức truy kích quân địch rút chạy trên các tuyến đường chiến lược, đặc biệt là đường số 7, làm cho hệ thống phòng thủ của quân đội Sài Gòn ở Tây Nguyên nhanh chóng bị tan rã.

Thứ tư, phát huy sức mạnh của chiến tranh nhân dân và “thế trận lòng dân”

Một nội dung quan trọng của CTĐ, CTCT trong chiến dịch là xây dựng và phát huy “thế trận lòng dân” trên địa bàn Tây Nguyên. Trong quá trình chuẩn bị chiến dịch, các lực lượng cách mạng đã tích cực vận động nhân dân các dân tộc Tây Nguyên tham gia hỗ trợ bộ đội, góp phần xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân vững chắc.

Trong thực tế chiến dịch, nhân dân địa phương đã giúp đỡ bộ đội bằng nhiều hình thức như dẫn đường qua các tuyến rừng núi, vận chuyển lương thực, cung cấp thông tin về hoạt động của đối phương và bảo vệ lực lượng cách mạng.

Sự gắn bó chặt chẽ giữa quân đội và nhân dân đã tạo nên sức mạnh tổng hợp to lớn, góp phần bảo đảm cho các lực lượng của ta giữ được yếu tố bí mật, bất ngờ trong quá trình tiến công và nhanh chóng làm tan rã hệ thống phòng thủ của đối phương trên toàn chiến trường Tây Nguyên.

Thứ năm, kết hợp đấu tranh quân sự với đấu tranh chính trị và binh địch vận

Trong chiến dịch, ta đã kết hợp chặt chẽ tiến công quân sự với các hoạt động tuyên truyền, vận động quần chúng và binh địch vận. Những hoạt động này đã góp phần làm suy giảm tinh thần chiến đấu của đối phương, thúc đẩy sự tan rã nhanh chóng của hệ thống phòng thủ của quân đội Sài Gòn tại Tây Nguyên.

Sau khi Buôn Ma Thuột thất thủ, quân đội Sài Gòn rơi vào tình trạng hoang mang và mất tổ chức. Trong quá trình rút chạy khỏi Tây Nguyên theo đường số 7, lực lượng này bị tan rã nhanh chóng dưới sức ép quân sự và tác động của đấu tranh chính trị.

Theo đánh giá trong công trình Lịch sử kháng chiến chống Mỹ, cứu nước 1954 -1975 của Bộ Quốc phòng: “Thắng lợi của Chiến dịch Tây Nguyên là kết quả của sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng, sự chỉ huy linh hoạt của Bộ Tổng tư lệnh và sự phát huy cao độ sức mạnh chiến đấu của các lực lượng vũ trang và nhân dân.”

2. Giá trị vận dụng trong giảng dạy tại Học viện Lục quân hiện nay

Những kinh nghiệm từ CTĐ, CTCT trong Chiến dịch Tây Nguyên có giá trị quan trọng đối với công tác nghiên cứu và giảng dạy tại Học viện Lục quân.

Trước hết, cần tăng cường nghiên cứu, khai thác giá trị lý luận và thực tiễn của CTĐ, CTCT trong các chiến dịch lớn của chiến tranh giải phóng, đặc biệt là Chiến dịch Tây Nguyên, để đưa vào chương trình giảng dạy cho học viên. Việc phân tích sâu các kinh nghiệm về lãnh đạo chính trị, giáo dục tư tưởng, xây dựng quyết tâm chiến đấu và phát huy sức mạnh chiến tranh nhân dân sẽ giúp học viên hiểu rõ hơn vai trò của CTĐ, CTCT trong chiến tranh hiện đại.

Hai là, gắn nghiên cứu lịch sử chiến dịch với đổi mới phương pháp giảng dạy. Thông qua các phương pháp như phân tích tình huống chiến dịch, thảo luận khoa học, diễn tập chỉ huy - tham mưu, học viên sẽ được rèn luyện tư duy quân sự và khả năng vận dụng linh hoạt các bài học lịch sử vào thực tiễn.

Ba là, kết hợp giáo dục truyền thống với bồi dưỡng bản lĩnh chính trị cho học viên. Những bài học từ chiến dịch không chỉ có giá trị về mặt quân sự mà còn là nguồn tư liệu quý để giáo dục tinh thần yêu nước, ý chí chiến đấu và trách nhiệm của người sĩ quan quân đội trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Thắng lợi của Chiến dịch Tây Nguyên là minh chứng sinh động cho sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng và sức mạnh của chiến tranh nhân dân Việt Nam. Trong thắng lợi đó, CTĐ, CTCT giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc xây dựng ý chí quyết chiến, quyết thắng, phát huy sức mạnh tổng hợp của các lực lượng tham gia chiến dịch. Việc tiếp tục nghiên cứu, vận dụng những bài học quý báu từ CTĐ, CTCT trong chiến dịch vào giảng dạy tại Học viện Lục quân sẽ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo cán bộ quân đội, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại trong tình hình mới./.

N.H.L