Cuộc đời và sự nghiệp của C.Mác
Kỷ niệm 208 năm Ngày sinh C.Mác (05/5/1818 - 05/5/2026), người đã sáng lập nên chủ nghĩa xã hội khoa học giúp cho giai cấp vô sản và các dân tộc bị áp bước, nô lệ trên toàn thế giới về con đường cách mạng giải phóng trong đó có cách mạng Việt Nam. Hơn 96 năm qua, dân tộc ta dưới sự lãnh đạo của Đảng đã giành được thắng lợi trong các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc trước đây cũng như trong công cuộc đổi mới ngày nay là do nhiều nguyên nhân trong đó giữ vai trò hàng đầu, quyết định là sự lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của Đảng Cộng sản Việt Nam. Đảng ta luôn kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng, kim chỉ nam cho mọi hành động.
C.Mác sinh ngày 05/5/1818 ở Tơ - ri - ơ (vùng Rê - na - ni nước Phổ). Cha của ông là luật sư người Do thái. Gia đình ông trung lưu, có học thức, C.Mác tốt nghiệp Trường Trung học ở Tơ - ri - ơ và ông vào học tại Đại học Tổng hợp Bon, sau học tập ở Trường Đại học Tổng hợp Berlin, ở đây ông học ngành Luật, Sử học và Triết học. Năm 1841, ông bảo vệ luận án Tiến sĩ về triết học Ê - pi - quya. Trong thời gian này, ông gia nhập “Phái Hê - ghen cánh tả”, là phái tìm cách rút ở triết học Hê - ghen ra những kết luận vô thần và cách mạng.
Sau khi tốt nghiệp đại học, C.Mác ở lại Đại học Tổng hợp Bon với ý định xin làm công tác giảng dạy ở đây. Nhưng với chính sách phản động của chính phủ Phổ, buộc ông phải từ bỏ ý định nghề giáo sư đại học. Năm 1841, tác phẩm “Bản chất của đạo cơ đốc” của Lút - vích Phơ - bách ra đời và chủ nghĩa duy vật đã hoàn toàn chinh phục ông, đến năm 1843 tác phẩm “Nguyên lý của triết học về tương lai” của C.Mác được xuất bản. C.Mác được mời làm cộng tác viên chính tờ “Báo Rê - na - ni” xuất bản từ ngày 01/01/1842 và đến tháng 10/1842 C.Mác trở thành chủ bút. Dưới sự lãnh đạo của C.Mác, xu hướng dân chủ cách mạng của tờ báo ngày càng rõ ràng hơn. Qua hoạt động báo chí đã làm cho C.Mác thấy rằng sự hiểu biết của mình về kinh tế chính trị học còn nhiều thiếu sót, nên ông bắt đầu chăm chú nghiên cứu môn khoa học này.

Năm 1843, C.Mác kết hôn với Giên - ni phôn Ve - xtơ - pha - len ở Crây - txơ - nách. Vợ ông xuất thân trong một gia đình quý tộc ở Phổ. Đến mùa thu năm 1843, C.Mác đến Pa - ri nước Pháp để xuất bản cuốn tạp chí “Niên giám Pháp - Đức” và chỉ ra được số đầu. Việc bí mật phát hành tờ báo về Đức gặp nhiều khó khăn và vì bất đồng ý kiến với Ác - nôn Ru - ghê là người đồng sáng lập cùng ông nên tờ tạp chí phải ngừng xuất bản. Trong những bài viết trên tạp chí, C.Mác đã tỏ ra là một nhà cách mạng, chủ trương “Phê bình gắt gao tất cả những cái hiện có” nhất là “Phê bình bằng vũ khí lý luận trong tác phẩm: Góp phần phê phán triết học pháp quyền của Hê - ghen” và chủ trương dựa vào quần chúng và giai cấp vô sản.
Tháng 9/1844, Phri - đrích Ănghen đến Pa - ri và từ đó trở thành bạn thân nhất của C.Mác. Cả hai ông đều tham gia hết sức hăng hái vào sinh hoạt đang sôi sục của những nhóm cách mạng ở Pa - ri. C.Mác đã kiên quyết bác học thuyết của Pru - đông được thể hiện trong tác phẩm “Sự khốn cùng của triết học” xuất bản năm 1847. Trong khi đấu tranh quyết liệt chống mọi thứ học thuyết của chủ nghĩa xã hội tiểu tư sản, hai ông đã sáng lập ra lý luận của chủ nghĩa xã hội vô sản cách mạng. Mùa xuân năm 1847, hai ông gia nhập hội tuyên truyền bí mật: “Đồng minh của những người cộng sản” và đã góp phần xuất sắc vào Đại hội II của Đồng minh ấy. Theo yêu cầu của Đại hội, hai ông thảo bản “Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản” xuất bản vào tháng 02/1848. Tác phẩm này trình bày rõ ràng thế giới quan mới, chủ nghĩa duy vật triệt để, chủ nghĩa duy vật bao quát cả lĩnh vực sinh hoạt xã hội, phép biện chứng với tư cách là học thuyết toàn diện nhất và sâu sắc nhất về sự phát triển, lý luận về đấu tranh giai cấp và về vai trò cách mạng trong lịch sử toàn thế giới của giai cấp vô sản, tức là giai cấp sáng tạo ra một xã hội mới, xã hội cộng sản.
Hoàn cảnh cuộc sống lưu vong nơi đất khách quê người vô cùng chật vật, C.Mác và gia đình đã rơi vào cảnh khốn cùng, nếu không được sự giúp đỡ thường xuyên và tận tụy của Ănghen về mặt kinh tế thì không những C.Mác không thể viết xong bộ “Tư bản”, mà chắc chắn còn ngã quỵ dưới ách khốn cùng. C.Mác phát triển lý luận duy vật của ông trong một loạt tác phẩm sử học và ra sức nghiên cứu kinh tế chính trị học. Ông đã cách mạng hóa môn học này trong những tác phẩm “Góp phần phê phán kinh tế chính trị học” (1859) và “Tư bản” (quyển I, 1867).
Hoạt động khẩn trương của C.Mác trong Quốc tế và những công tác nghiên cứu lý luận còn khẩn trương hơn rất nhiều đã làm cho sức khỏe của ông bị suy yếu. Ông tiếp tục cải tạo kinh tế chính trị học và viết phần cuối bộ “Tư bản” trên cơ sở gom góp rất nhiều tài liệu mới và học thêm nhiều thứ tiếng khác nhưng bệnh tình đã không cho ông viết xong bộ “Tư bản”.
Ngày 14/3/1863 ông yên giấc ngàn thu trên chiếc ghế bành. Ông được an táng tại nghĩa trang Hai - ghết ở Luân - Đôn nước Anh.
C.Mác đã kế thừa, hoàn chỉnh, bổ sung và phát triển một cách thiên tài ba trào lưu tư tưởng chủ yếu của thế XIX, thuộc ba nước tiên tiến nhất của loài người lúc bấy giờ: Triết học cổ điển Đức, Kinh tế chính trị học cổ điển Anh và Chủ nghĩa xã hội không tưởng Pháp. Tính triệt để và tính hoàn chỉnh đặc sắc, những quan điểm của ông về toàn bộ hợp thành chủ nghĩa duy vật hiện đại, học thuyết kinh tế chính trị học hiện đại và chủ nghĩa xã hội khoa học hiện đại, tức là lý luận và cương lĩnh của phong trào công nhân trên thế giới. Ông đã đặt nền móng lý luận cho phong trào công nhân thế giới, chỉ ra con đường đấu tranh các mạng giải phóng, gắn lý luận với thực tiễn của cách mạng. Vì vậy, phong trào cách mạng vô sản và công nhân thế giới từ tự phát trở thành tự giác, có tổ chức và có mục tiêu lịch sử rõ ràng./.





